Три организации побарале од компанијата што стои зад овој познат бренд да преземе чекори за нивно отстранување од производството.

Организациите „КлајентЕрт“ (ClientEarth), „Идни генерации“ (Future Generations) и „Нашата заедничка работа“ (Notre Affaire à Tous) упатиле правно известување до француската компанија „Груп СЕБ“ (Groupe SEB), сопственик на „Тефал“, поради употребата на ПФАС супстанции во дел од садовите за готвење со нелеплива облога.

Станува збор за синтетички хемиски соединенија кои исклучително бавно се разградуваат во природата, поради што го добиле називот „вечни хемикалии“.

Што му забележуваат еколошките организации на „Тефал“?

Трите организации сметаат дека компанијата не направила доволно за да ја намали употребата на спорните супстанции и дека нејзиниот пристап не е во согласност со обврските предвидени со францускиот закон за корпоративна одговорност.

Еколошките организации не бараат веднаш да се повлечат сите производи од пазарот, туку да се изработи план за постепено преминување кон алтернативи што не содржат ПФАС. Како еден од примерите го наведуваат садовите за готвење од леано железо.

Претставничката на организацијата „КлајентЕрт“, правничката Елен Диџи, истакнала дека одговорноста не треба да ја сносат само производителите на хемикалии, туку и компаниите што ги користат овие супстанции во своите производи.

Од компанијата „Груп СЕБ“ соопштиле дека ќе ги разгледаат изнесените тврдења и, доколку биде потребно, ќе одговорат во согласност со законот.

Зошто се спорни „вечните хемикалии“?

ПФАС е голема група синтетички соединенија што се користат во различни индустрии, меѓу другото и поради нивната отпорност на вода, маснотии и високи температури.

Сепак, нивната долготрајност претставува и голем еколошки проблем, бидејќи одредени супстанции од оваа група можат да опстојуваат во животната средина исклучително долго време.

Одредени ПФАС-соединенија се поврзуваат со штетни влијанија врз здравјето, но ризиците се разликуваат во зависност од конкретната супстанција и начинот на изложеност.

Важно е да се нагласи дека присуството на ПФАС во одредена облога само по себе не значи дека конкретната тава е небезбедна за употреба.

Европската Унија подготвува нови ограничувања

Случајот со „Тефал“ доаѓа во период кога Европската Унија разгледува дополнителни ограничувања за употребата на ПФАС-супстанциите.

Според најавите, официјалниот предлог за новите европски правила се очекува на почетокот на 2027 година, по завршниот извештај на Европската агенција за хемикалии, кој е планиран за декември оваа година.

Европските институции разгледуваат широки ограничувања, со можност за исклучоци во секторите каде што сè уште нема соодветни замени, како што се одредени примени во здравството и одбраната.

Франција на почетокот од 2026 година воведе забрани за одредени категории производи што содржат ПФАС, доколку постојат соодветни алтернативи. Првичниот предлог ги опфаќаше и тавите со нелеплива облога, но таа одредба подоцна беше отстранета, по извештаите за интензивно лобирање од страна на компанијата „Тефал“.

Засега нема најави за општо повлекување на садовите за готвење на „Тефал“ од пазарот. Актуелниот спор се однесува на барањата производителот да ја преиспита употребата на овие супстанции и да подготви план за преминување кон алтернативни решенија.