Студија: Премногу шеќер го забрзува стареењето на клетките

Точка

05/10/2026

14:15

258

Големина на фонт

а а а

Во нова студија, жените кои следеле исхрана со малку додаден шеќер и висока содржина на хранливи материи имале клетки со „помлад изглед“.

Исхраната богата со хранливи материи и со малку додадени шеќери може да ја забави стапката на биолошко стареење кај жените, покажуваат новите истражувања. Во новата студија, научниците откриле дека средовечните жени кои јадат повеќе храна богата со витамини, минерали и антиоксиданси имаат клетки со „помлад изглед“ во споредба со оние кои внесувале помалку хранливи материи.


Научниците ја процениле староста на клетките набљудувајќи ги хемиските ознаки, познати како метилни групи, на површината на молекулите на ДНК. Овие ознаки ја регулираат активноста на одредени гени без да го менуваат основниот код на ДНК – процес познат како епигенетска модификација. Распоредот на овие метилни групи се менува како што старееме, а се верува дека тоа придонесува за забрзано стареење на клетките. Додека исхраната богата со хранливи материи била поврзана со побавно стареење, се покажало дека додадените шеќери го намалуваат овој ефект. Во студијата, жените кои консумирале поголеми количества додаден шеќер покажале знаци на забрзано стареење на клетките во споредба со другите, дури и ако во целина се хранеле здраво, откриле истражувачите. „Додадени шеќери“ се однесува на шеќерите што се додаваат во храната во текот на производството, како оние во пијалаците засладени со шеќер и пекарските производи, за разлика од шеќерите што природно се наоѓаат во млекото, овошјето и зеленчукот. Новата студија е една од првите што покажала поврзаност меѓу консумирањето додаден шеќер и таканареченото епигенетско стареење, велат авторите.


„Знаевме дека високите нивоа на додаден шеќер се поврзани со влошено метаболичко здравје и порана појава на болести, веројатно повеќе од кој било друг фактор во исхраната“, изјави коавторката на студијата Елиса Епел, професорка на Универзитетот на Калифорнија во Сан Франциско, додавајќи дека сега знаеме оти забрзаното епигенетско стареење е во основата на оваа поврзаност и дека тоа веројатно е еден од многуте начини на кои прекумерниот внес на шеќер ја ограничува здравата долговечност.


Епел и нејзините колеги ги анализирале податоците за исхраната што ги евидентирале 342 жени во текот на три дена кои не биле последователни. Тимот потоа ја оценил исхраната на секоја жена врз основа на тоа колку строго се придржувала до различни утврдени режими на исхрана. Меѓу нив била и медитеранската исхрана, која е богата со растителна храна, интегрални житарки и незаситени масти, а содржи малку црвено месо, заситени масти и шеќер. Друга, слична исхрана, наречена Индекс на алтернативна здрава исхрана, посебно ги нагласува храната и хранливите материи за кои се верува дека го намалуваат ризикот од хронични заболувања. Истражувачите, исто така, осмислиле нова мерка за внесот на хранливи материи наречена „Епигенетски индекс на нутриенти“. Таа опфаќа хранливи материи поврзани со антиоксидативните и антиинфламаторните процеси во телото, како и со одржувањето и поправката на ДНК. На пример, ги вклучува витамините А, Ц, Б12 и Е, заедно со фолатите и магнезиумот.


Покрај оценувањето на исхраната, тимот проценил и колку шеќер консумирале жените – количината се движела од 2,7 до 316 грама шеќер дневно. Тимот ја пресметал епигенетската возраст на учесничките набљудувајќи ја метилацијата на ДНК во клетките од примероците од плунка. Овие податоци откриле поврзаност меѓу исхраната и стареењето на клетките, но претставуваат само моментална слика на состојбата. Наодите ја поддржуваат идејата дека консумирањето хранлива храна со ниска содржина на шеќер може да го продолжи периодот од животот поминат во добро здравје, а не само животниот век, пишува „Live Science“.