Сместено во самото подножје на планината Динара во Хрватска, на прв поглед изгледа како сцена од научно-фантастичен филм или како магичен портал во друг свет. „Окото на Земјата“, како што со ентузијазам го нарекуваат мештаните и туристите, всушност е главниот извор на реката Цетина и претставува еден од најфасцинантните природни феномени во овој дел од Европа.
Изворот на реката Цетина, популарно позната како Главаш или Голем извор, го должи своето познато име „Окото на Земјата“ на неверојатен визуелен ефект. Гледано од воздух, од птичја перспектива или со дронови, овој извор неодоливо наликува на џиновско човечко око во прекрасни нијанси на тиркизна и темно сина боја.
Темниот, речиси црн дел во самиот центар на изворот претставува длабока подводна бездна (зеница), додека посветлите тиркизни и зелени нијанси на плитката вода околу неа формираат совршен „ирис“.
Морничава длабочина и ледена вода: Мистерија што нуркачите ја истражуваат со години
Иако површината на изворот изгледа мирна, бајковита и привлечна за освежување, внатрешноста на оваа дупка без дно крие вистинска природна мистерија и опасност.
Храбрите нуркачи во пештерите во светот досега успеаја да се спуштат до длабочина од повеќе од 115 метри низ тесни подводни пештерски канали. Сепак, точната длабочина на дното сè уште не е целосно истражена бидејќи системот на јами се протега уште подлабоко во утробата на планината Динара.
Водата во пролетта е екстремно ладна во текот на целата година. Просечната температура на водата е помеѓу 7°C и 8°C, што го прави влегувањето во вода шок за телото.
Бидејќи изворот на Цетина е заштитен споменик на природата од 1972 година и клучен извор на чиста вода за пиење за пошироката област, локалните власти и екологистите постојано апелираат до посетителите да не пливаат во него, да не нуркаат без дозволи и да не оставаат ѓубре за да не го оштетат овој чувствителен екосистем.
Историско богатство на чекор од изворот
Покрај импресивната природа, оваа локација во селото Цетина крие и исклучително богата историја. Во непосредна близина на изворот се наоѓаат остатоците од црквата „Свети Спас“, која датира од 9 век.
Оваа претроманска црква, со својата зачувана камбанарија и старите гробишта околу неа, е еден од најважните и најстарите споменици од ваков вид во регионот.
Комбинацијата од недопрена природа, подводни мистерии и вековна историја ја направи „Окото на Земјата“ една од најпопуларните дестинации на социјалните мрежи, каде што редовно циркулираат фотографии и видеа од ова природно чудо и фасцинираат милиони луѓе низ целиот свет.
