[ФОТО] Со месеци живеат во „апокалиптичен мрак“, децата не смеат да излегуваат надвор: Отровен чад ја прекри земјата, загрозен е целиот регион

Точка

17/10/2026

12:41

563

Големина на фонт

а а а

Огромни пожари во Индонезија зафатија речиси 900.000 хектари земјиште, додека отровниот чад се шири во соседните држави, предизвикува респираторни проблеми и ги принудува властите да преземат вонредни мерки.

Индонезија се соочува со најтешката сезона на пожари во последните повеќе од десет години, а густиот, отровен чад, кој со месеци прекрива големи делови од земјата, се прошири и во соседните држави. Милиони луѓе се изложени на опасно загадување на воздухот, додека властите се обидуваат да најдат начин да ги запрат пожарите, пренесува британскиот весник „The Guardian“.

По обидите за предизвикување врнежи со засејување на облаците, гаснење на пожарите со вода од воздух и ангажирање на војската, индонезиските власти одлучија да испробаат необичен метод за борба против чадот — распрскување сув мраз од авион.


Индонезискиот министер за координација на безбедносните работи, Дудунг Абдурахман, изјави дека сувиот мраз ќе биде распрскан над провинцијата Јужна Суматра, по директна наредба на претседателот на државата.

„Овој експеримент со распрскување сув мраз се спроведува по директна наредба на претседателот за да помогнеме во борбата против загадувањето на воздухот во Јужна Суматра“, изјави Абдурахман, а пренесе државната новинска агенција „Antara“.

„Најпрво ќе ги набљудуваме резултатите, а доколку методот се покаже како ефикасен, постои можност да биде применет и во други региони“, додаде тој.

Изгореа речиси 900.000 хектари, милиони луѓе се во опасност

Од јануари, низ цела Индонезија изгореле речиси 900.000 хектари земјиште, што ја прави оваа сезона на пожари најтешка во последните повеќе од десет години.

Ситуацијата дополнително ја влошуваат силниот климатски феномен Ел Нињо и практиката на палење на вегетацијата за расчистување на земјиштето за земјоделско производство, особено за плантажи со маслени палми.

Милиони Индонезијци со месеци живеат под густ слој чад и портокалова магла, која на пејзажите им дава речиси апокалиптичен изглед.

Поради последиците од загадувањето, десетици илјади луѓе побарале медицинска помош поради респираторни заболувања.


Истовремено, расте незадоволството од реакцијата на властите. Минатата недела беше поднесена колективна тужба против владата, во која таа се обвинува за „грубо занемарување“ при справувањето со кризата.

Отровниот чад ги премина границите, училиштата се затворени, летовите се прекинати

Чадот од пожарите се прошири во Сингапур, Малезија, па дури и на Филипините, додека во одредени земји училиштата беа затворени, летовите беа откажувани, а беше забележан и пораст на респираторните заболувања.

Источен Тимор соопшти дека од четврток ќе ги затвори сите училишта во земјата во период од три дена, а на семејствата им беше препорачано да ги задржат децата во затворен простор или да користат заштитни маски кога излегуваат надвор.


Сингапур од понеделник воведе субвенции за лекување здравствени проблеми поврзани со загадувањето на воздухот. Слична мерка последен пат беше применета во 2015 година, за време на претходната голема криза предизвикана од пожарите.

Властите во Сингапур започнаа и со дистрибуција на заштитни маски N95 за граѓаните што ги исполнуваат условите.

Во текот на минатата недела, Сингапур се најде меѓу најзагадените градови во светот, додека Куала Лумпур го зазеде второто место на таа листа.

Сув мраз од авион како последна надеж

Според најавите на властите, авионот од типот „Cessna“ требало во четврток да распрска околу 1,5 тони сув мраз над градот Палембанг, во Јужна Суматра.

Владата се надева дека овој метод ќе ја намали концентрацијата на чад и ќе ги подобри квалитетот на воздухот и видливоста.

Техниката на користење сув мраз првпат била применета во четириесеттите години на минатиот век со цел да се поттикне создавањето ледени кристали во облаците, пренесува „Bloomberg“.


Сепак, експертите предупредуваат дека ефектите би можеле да бидат ограничени и краткотрајни.

„Постои одреден потенцијал локалната состојба привремено да се подобри“, изјави Рик Мекре, вонреден професор и член на истражувачката група за шумски пожари при Универзитетот Нов Јужен Велс.

Тој објасни дека временските системи го пренесуваат чадот од исток кон запад, поради што, дури и ако воздухот над некој град привремено се прочисти, нови облаци чад набргу повторно би се појавиле.

„Тоа е непрекинат процес. Нема да биде едноставно и на никаков начин нема да претставува трајно решение“, предупреди Мекре.

Загадувањето е четирипати над опасното ниво

Во индонезиската провинција Централен Калимантан, индексот на загадување на воздухот ISPU во средата надминал 1.200, што е четирипати повеќе од границата од 300, која означува опасно ниво на загадување.

Снимките на локалните медиуми покажаа густа магла што го прекрива градот Палангкараја и ја сведува видливоста за возачите на минимум.

Претседателот на Индонезија, Прабово Субијанто, нареди интензивирање на гаснењето на пожарите и построги мерки против лицата осомничени дека ги предизвикале.


Меѓутоа, властите се соочуваат со големи тешкотии, особено во подрачјата со тресетишта, каде што пожарите можат да тлеат со недели под површината на земјата, поради што е исклучително тешко да се изгаснат.

Мекре предупреди дека проблемот би можел да ги надмине регионалните рамки.

„Како што минува времето и климатските промени земаат замав, мислам дека ова би можело да стане глобален проблем, а не само нешто за што една земја мора да најде решение“, рече тој.

„На глобално ниво постои голема меѓусебна поврзаност“, заклучи Мекре.