На островот Крк, во близина на Малинска, некогаш се наоѓал еден од најамбициозните туристички проекти во поранешна Југославија. Хотелскиот комплекс Халудово на почетокот на седумдесеттите години станал симбол на луксузот и место на кое се среќавале богати странски гости, политичари, бизнисмени и познати личности.

Поради раскошот и амбициите што го следеле, Халудово го добил прекарот „југословенски Лас Вегас“.

Комплексот почнал да никнува кон крајот на шеесеттите години според проектот на архитектот Борис Магаш, а неговото средиште бил хотелот Палас со пет ѕвезди. Покрај него се наоѓале хотелот Тамарис со повеќе од 200 соби, десет вили, како и еден вид реплика на приморска населба со ресторани, плажа и пристаниште.

Вкупниот капацитет изнесувал околу 1.400 гости.

Посебно доживување нудела и самата локација. Хотелот бил ориентиран кон запад, па гостите од терасите можеле да го набљудуваат зајдисонцето над Јадранското Море.

Приказната што ја привлече американската елита

Халудово добил дополнителен публицитет кога во приказната влегол Боб Гучионе, основачот на списанието „Penthouse“.

Во 1972 година американската публика добила можност преку дури седум страници од тоа списание да се запознае со луксузниот комплекс на Крк. Промоцијата била насочена кон богатата клиентела од Западот, со акцент на луксузот, врвната гастрономија, морето и коцкањето.

Во Халудово бил отворен и „Penthouse Adriatic Club Casino“, додека како хостеси, келнерки и крупиеа биле ангажирани и таканаречените „Penthouse Pets“.

Во тоа време комплексот привлекувал гости од различни делови на светот. Приказните за количините храна и пијалаци што се трошеле со текот на времето станале дел од легендата за Халудово; се зборувало за огромни количества јастози и кавијар, како и за стотици шишиња шампањ.

Меѓу гостите, според достапните приказни, бил и тогашниот ирачки лидер Садам Хусеин.

Една од анегдотите вели дека Хусеин наводно оставил неколку илјади долари бакшиш на една хостеса, додека неговиот син при заминувањето во хотелската соба заборавил позлатен револвер.

Сепак, не се потврдени сите приказни што со децении кружеле за Халудово.

Зденко Церовиќ, некогашен вработен, а подоцна и директор на компанијата што управувала со комплексот, тврдел дека поединечни детали со текот на времето биле значително преувеличени. Според неговите зборови, приказните за базени наполнети со шампањ, тајни простории и оргии не биле реален дел од секојдневниот живот во комплексот.

Халудово, како што објаснувал, навистина било исклучително луксузно за своето време, но истовремено претставувало сериозен туристички и комерцијален проект.

Гучионе не останал долго

Влегувањето на Боб Гучионе дополнително ја зголемило меѓународната видливост на Халудово, но соработката не траела долго.

Казиното за помалку од една година завршило во стечај, а Гучионе во 1972 година го напуштил проектот. Зад себе оставил долгови, но самиот комплекс продолжил да работи и по неговото заминување.

Халудово уште со години успевал да привлекува гости и останал едно од попрепознатливите туристички места на северниот Јадран.

Меѓутоа, почетокот на деведесеттите донел сосема поинаква реалност.

За време на војните на просторот на поранешна Југославија, дел од комплексот бил користен за сместување бегалци. По војната следувале приватизацијата и периодот во кој Халудово почнал забрзано да го губи некогашниот сјај.

Крајот стигнал во 2001 година

Вратите на комплексот конечно биле затворени во 2001 година. Оттогаш Халудово повеќе не било место на луксуз, туку простор што постепено го освојувале пропаѓањето, вегетацијата и вандализмот.

По ходниците низ кои некогаш минувале богатите гости денес доминираат графити и остатоци од урнати објекти. Природата зазела делови од некогашниот комплекс, додека луксузот што своевремено привлекувал гости од целиот свет останал само на фотографиите и во сеќавањата.

Особено необична глетка се нуди во текот на летните месеци. На плажата во близина на Халудово туристите и понатаму се капат и се сончаат, додека само неколку метри подалеку се наоѓаат напуштените остатоци од некогашниот луксузен хотел.

За Зденко Церовиќ, кој дел од својот работен век го поминал во Халудово, тешко е да се гледа глетката на денешниот комплекс.

Местото кое некогаш претставувало еден од симболите на југословенскиот туризам денес е само нем потсетник на една ера која завршила пред повеќе од две децении.

Од авионите со богати гости, шампањот и казиното до графитите и урнатите ѕидови – Халудово останал како една од највпечатливите траги на времето кога југословенскиот туризам се обидувал да го достигне светскиот луксуз.