ЕУ ги менува правилата за патниците во авионскиот сообраќај

Макфакс

11/07/2026

16:00

1.004

Големина на фонт

а а а

Европската унија усвои нови правила за патниците во авионскиот сообраќај, со цел поголема заштита, транспарентност на цените и појасни услови за багажот. Новата регулатива вклучува финансиски обештетувања, забрана на практиката "no-show", уредување на димензиите за бесплатен рачен багаж и дополнителна заштита за специфични категории патници.

По 13 години преговори, Европската унија постигна договор за промена на правилата со кои се регулираат правата на патниците во воздушниот сообраќај. Новите правила имаат цел да донесат поголема заштита за патниците, поголема транспарентност на цените и појасни услови за багажот.

Европскиот парламент ги усвои ревидираните правила, со кои се задржуваат постојните права на патниците за надомест при големи доцнења и откажани летови.

Остануваат обештетувањата до 600 евра за доцнење и откажување летови

Според новите правила, патниците ќе имаат право на финансиски надомест доколку летот до крајната дестинација доцни повеќе од три часа или ако е откажан помалку од 14 дена пред полетувањето.

Висината на надоместоците останува непроменета:

– 250 евра за летови до 1.500 километри;
– 400 евра за летови во рамки на ЕУ подолги од 1.500 километри и други летови меѓу 1.500 и 3.500 километри;
– 600 евра за сите останати летови.

Авиокомпаниите ќе бидат обврзани електронски да ги информираат патниците за нивните права и можноста за поднесување барање за надомест најдоцна 96 часа по пристигнувањето.

Патниците ќе имаат девет месеци за поднесување барање, а авиокомпаниите ќе мора веднаш да го потврдат приемот и во рок од 30 дена или да исплатат надомест или детално да образложат зошто барањето е одбиено.

Се забранува практиката „no-show“

Со новата регулатива се забранува таканаречената „no-show“ практика, според која авиокомпаниите можеа да му го ускратат повратниот лет на патник кој не го искористил првиот дел од патувањето.

Новите правила предвидуваат и поголема транспарентност при прикажувањето на цените на билетите.

Познати димензии за бесплатна лична торба

За првпат се утврдуваат точни димензии за бесплатниот личен предмет што патникот може да го внесе во авионот – како мала торба, ранец или торба за лаптоп.

Максималните дозволени димензии ќе бидат 40 × 30 × 15 сантиметри.

Авиокомпаниите ќе мора уште при резервацијата јасно да прикажат која цена вклучува рачен багаж, за патниците полесно да ги споредуваат понудите.

И понатаму ќе можат да постојат поевтини тарифи за патници кои патуваат без рачен багаж.

Поголема заштита за деца, трудници и лица со намалена подвижност

Новите правила предвидуваат дополнителна заштита за лицата со инвалидитет и намалена подвижност, децата, трудниците и малолетниците кои патуваат без придружба.

Трудниците, децата под 14 години и семејствата со лица со намалена подвижност ќе имаат право да седат заедно без дополнителна наплата.

„Рајанер“ ги критикува новите правила

Авионската индустрија реагираше негативно на новата регулатива, предупредувајќи дека дополнителните обврски може да доведат до повисоки трошоци за патниците.

Меѓу најгласните критичари е нискобуџетната авиокомпанија „Рајанер“, која новите правила за транспарентност на цените ги нарече „лоша регулатива“.

Од компанијата и од здруженијата на авиопревозници предупредуваат дека обврската рачниот багаж да биде вклучен во јасно прикажаната цена може да ја отежни понудата на најевтини билети.

Експерти: Новите правила ќе ја намалат конфузијата за патниците

Експертите за воздушен сообраќај оценуваат дека Европската унија и досега имала еден од најразвиените системи за заштита на патниците, но дека проблем биле различните правила кај авиокомпаниите и тешкотиите при остварување на правата.

Според нив, најголема промена ќе биде унифицирањето на правилата за рачен багаж и дополнителните трошоци, особено кај патниците кои комбинираат летови со различни авиокомпании.

Новите правила треба да донесат помалку скриени трошоци и поголема сигурност за патниците, иако останува прашањето како авиокомпаниите ќе ги распределат дополнителните трошоци што ќе произлезат од новите обврски.