Сè повеќе земји ги ограничуваат социјалните мрежи за деца: Од старосни граници до целосни забрани

Точка

07/02/2026

09:32

314

Големина на фонт

а а а

Малолетниците на возраст од 13 до 16 години во Германија смеат да користат социјални мрежи само со согласност од родителите.

Австралија во декември стана првата земја во светот што ги забрани социјалните мрежи за деца помлади од 16 години, блокирајќи пристап до платформи како „TikTok“, „YouTube“, „Instagram“ и „Facebook“, а нејзиниот пример го следат и многу други држави. Забраните за користење социјални мрежи доаѓаат во услови на растечка загриженост за влијанието на социјалните мрежи врз здравјето и безбедноста на децата.

Платформите за социјални мрежи, вклучително „TikTok“, „Facebook“ и „Snapchat“, наведуваат дека нивните корисници мора да имаат најмалку 13 години за да се регистрираат. Сепак, застапниците за заштита на децата тврдат дека контролите се недоволни, а официјалните податоци во неколку европски земји покажуваат дека голем број деца помлади од 13 години имаат профили на социјалните мрежи. Следува преглед на мерките што државите низ светот ги преземаат за регулирање на пристапот до социјалните мрежи.

Австралија донесе пресвртнички закон со кој главните платформи за социјални мрежи се обврзани да ги блокираат малолетниците помлади од 16 години од 10 декември 2025 година, што претставува една од најстрогите регулативи во светот насочени кон големите технолошки компании. Компаниите што нема да го почитуваат законот би можеле да се соочат со казни до 49,5 милиони австралиски долари (29,3 милиони евра).


Европскиот парламент во ноември усвои необврзувачка резолуција со која се повикува на минимална возраст од 16 години за користење социјални мрежи. Се бара усогласена дигитална старосна граница во ЕУ за пристап до социјалните мрежи, како и старосна граница од 13 години за услуги за споделување видеа.

Француското Национално собрание во јануари одобри закон со кој се забранува користење социјални мрежи за деца помлади од 15 години, поради зголемената загриженост за онлајн насилството и ризиците за менталното здравје. Предлог-законот треба да помине низ Сенатот пред конечното гласање во долниот дом.

Словенија подготвува закон со кој на децата помлади од 15 години би им се забранил пристап до социјалните мрежи, изјави заменик-претседателот на владата Матеј Аркон на прес-конференција на 6 февруари.

Шпанија ќе забрани пристап до социјалните мрежи за малолетници помлади од 16 години, а платформите ќе мора да воведат системи за проверка на возраста, изјави премиерот Педро Санчез на почетокот на февруари. Засега не е јасно дали предложената забрана ќе бара одобрување од силно фрагментираниот долен дом на парламентот.


Велика Британија размислува за забрана на социјалните мрежи по примерот на Австралија со цел подобра заштита на децата на интернет, изјави премиерот Кир Стармер. Владата сè уште нема утврдено старосна граница, но се разгледува дали сегашната дигитална возраст за согласност е поставена прениско.

Кинескиот регулатор за сајбер-просторот воведе т.н. „програма за малолетници“, која предвидува ограничувања на ниво на уред и правила специфични за апликациите со цел ограничување на времето поминато пред екран во зависност од возраста.

Данска во ноември соопшти дека ќе ги забрани социјалните мрежи за деца помлади од 15 години, додека родителите би можеле да овозможат пристап до одредени платформи за деца постари од 13 години.

Малолетниците на возраст од 13 до 16 години во Германија смеат да користат социјални мрежи само со согласност од родителите. Сепак, застапниците за заштита на децата сметаат дека контролите се недоволни.


Грција е „многу блиску“ до најавување забрана за социјалните мрежи за деца помлади од 15 години, изјави висок владин извор за „Reuters“ на 3 февруари.

Главниот економски советник на Индија во јануари повика на воведување старосни ограничувања на платформите за социјални мрежи, опишувајќи ги како „предаторски“ во начинот на кој ги задржуваат корисниците ангажирани на интернет, два дена откако туристичката држава Гоа соопшти дека размислува за ограничувања слични на австралиските.

Децата помлади од 14 години во Италија мора да имаат родителска согласност за отворање профили на социјалните мрежи, додека за постарите од таа возраст согласност не е потребна.

Малезија во ноември најави дека од 2026 година ќе ги забрани социјалните мрежи за корисници помлади од 16 години.


Норвешката влада во октомври 2024 година предложи зголемување на возраста на која децата можат да се согласат со условите за користење социјални мрежи од 13 на 15 години, иако родителите и понатаму би можеле да потпишуваат во нивно име ако се помлади од таа граница. Владата исто така започна работа на закон со кој би се поставила апсолутна минимална старосна граница од 15 години за користење социјални мрежи.

Во Соединетите Американски Држави, законот за заштита на приватноста на децата на интернет им забранува на компаниите да собираат лични податоци од деца помлади од 13 години без родителска согласност. Неколку сојузни држави донесоа закони кои бараат согласност од родителите за пристап на малолетници до социјалните мрежи, но тие се соочија со судски предизвици поради прашања поврзани со слободата на говор.