Русија повторно постави барање за повлекување на силите на НАТО до границите од 1997 година, барајќи и ограничување на присуството и проширувањето на Алијансата во Источна Европа. Овој став е изложен во дипломатски документ во време на преговори за завршување на војната во Украина, предизвикувајќи реакции од европските лидери и барајќи дијалог меѓу САД, Русија и Украина.
Русија повторно бара повлекување на силите на НАТО на позициите што ги имале во 1997 година, пред проширувањето на Алијансата кон Источна Европа. Истото барање Москва го постави и два месеца пред почетокот на инвазијата врз Украина во 2022 година, а сега го повторила во документ доставен за време на преговорите со американските претставници за завршување на војната.
Документот, кој руските претставници го споделиле за време на разговорите во Абу Даби, покажува дека претседателот Владимир Путин речиси и да не отстапил од клучните барања за европската безбедност, и покрај дипломатските напори на администрацијата на американскиот претседател Доналд Трамп.
Според весникот, автентичноста на документот, датиран на 10 ноември, ја потврдиле две лица запознаени со преговорите. Станува збор за неофицијален дипломатски документ во кој Москва ги изложува своите позиции.
Москва бара ограничување на присуството на НАТО во Европа
Освен повлекување на војниците и воените бази на НАТО на границите од 1997 година, Русија бара Алијансата да се откаже од натамошно проширување и од какви било воени активности во Украина, Источна Европа, Јужен Кавказ и Централна Азија.
Со тоа би биле погодени и земјите од источното крило на НАТО, меѓу кои Полска и балтичките држави Естонија, Летонија и Литванија.
Москва бара и прекин на испораките на западно оружје и воена опрема за Украина. Според документот, Русија би прифатила членство на Украина во Европската Унија само доколку таа не учествува во заедничката одбранбена политика на Унијата.
Во однос на нуклеарното оружје, руските барања се проширени во споредба со 2021 година. Покрај противењето на механизмите за нуклеарно одвраќање во НАТО, Москва сега бара Франција и Велика Британија да ја исклучат можноста нивното нуклеарно оружје да се користи за заштита на други европски држави.
Вашингтон бара од Москва да се сврти кон иднината
Документот бил споделен за време на првите директни разговори од февруари меѓу американски, руски и украински претставници во Абу Даби, а потоа американските пратеници Стив Виткоф и Џаред Кушнер отпатувале во Москва на средба со Путин.
Американски претставник изјавил дека Виткоф и Кушнер ги повикале руските претставници да се свртат кон иднината, посочувајќи дека многу работи се промениле од декември 2021 година, кога Москва првпат ги поставила барањата за нов безбедносен договор во Европа.
Американските пратеници, според истиот извор, се подготвени да разгледаат нови руски предлози доколку тие вклучуваат конкретни чекори за намалување на тензиите.
Сепак, по средбата со американските претставници, советникот на Путин за надворешна политика, Јуриј Ушаков, изјавил дека предлогот од 2021 година и натаму ја одразува руската визија за основите на „неделивата безбедносна архитектура“.
Европа предупредува дека не може да се одлучува без неа
Обновените руски барања предизвикаа реакции кај европските лидери. Полскиот премиер Доналд Туск изјави дека прифаќањето на руските услови би претставувало директна закана за безбедноста на Полска.
„Јасно е дека тие се неприфатливи не само за Украина, туку пред сè за Европа, а особено за земји како Полска“, рече Туск во Даблин.
Луксембуршкиот премиер Лук Фриден, пак, оцени дека е природно САД да разговараат и со Русија и со Украина, но предупреди дека за иднината на Европа не може да се преговара без европските земји на масата.
„Не можете да разговарате за иднината на Европа без нас на преговарачката маса“, порача Фриден.
Според извори, руските претставници за време на разговорите во Абу Даби го посочиле Студената војна и тогашниот Варшавски пакт како модел за уредување на европската безбедност по завршувањето на војната во Украина. Москва тврдела дека тогашните одделни сфери на влијание и договорените канали за комуникација го намалувале ризикот од судир.
Критичарите, меѓутоа, предупредуваат дека прифаќањето на ваквите барања би ѝ овозможило на Русија повторно да воспостави сфера на влијание налик на онаа од советскиот период.
















