Шпанија се спротивставува на планот на Трамп за НАТО

Макфакс

07/07/2026

09:00

232

Големина на фонт

а а а

Шпанија ја изрази својата несогласност со предлогот на САД и НАТО за зголемување на воените трошоци на 5% од БДП, истакнувајќи дека тоа би ја загрозило социјалната држава и јавните финансии. Владата инсистира на балансиран пристап кон безбедноста и економските приоритети и ја потенцира својата исклучителна улога во одбранбениот систем на алијансата.

Шпанија го повтори своето противење на предлозите земјите-членки на НАТО да ги зголемат трошоците за одбрана на 5% од нивниот бруто домашен производ (БДП) пред самитот на алијансата во турската престолнина Анкара оваа недела.

Владини извори изјавија во понеделник дека премиерот Педро Санчез ќе го искористи состанокот за да го повтори ставот на Шпанија како одговор на повиците на генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, и американскиот претседател Доналд Трамп, сојузниците да усвојат повисока цел за трошење.

Шпанија тврди дека сеопфатната обврска за трошење 5% од БДП за одбрана би била некомпатибилна со зачувувањето на социјалната држава и обезбедувањето одржливи јавни финансии.

Наместо тоа, владата вели дека членовите на НАТО треба да се фокусираат на зајакнување на безбедноста, а воедно да ги балансираат пошироките економски и социјални приоритети.

Функционерите истакнуваат дека Шпанија веќе значително го зголемила својот буџет за одбрана, тројно зголемувајќи ги воените трошоци од 2018 година за да ја исполни моменталната цел на НАТО од 2% од БДП. Тие исто така велат дека Шпанија дава значителен оперативен придонес во алијансата над своите нивоа на трошоци.

Според владата, Шпанија е седма меѓу 32-те членки на НАТО по воени капацитети, трета по број на војници распоредени во мировни мисии и прва по бројот на војници распоредени во источниот дел на НАТО.

Владата, исто така, ја истакна поддршката на Шпанија за Украина од почетокот на целосната руска инвазија, велејќи дека обезбедила 3,7 милијарди евра (4,2 милијарди долари) помош и обучила повеќе од 9.000 украински војници.

Според официјалните лица, од јуни 2026 година, Шпанија има најголемо воено распоредување надвор од своите граници на источниот дел на НАТО и е меѓу ретките сојузници што водат големи мисии на Алијансата, вклучувајќи ја поморската компонента на Силите за одговор на НАТО и мултинационална бригада во Словачка.

Владини извори, исто така, се прашуваат дали многу од земјите што ветија дека ќе ја исполнат предложената цел од 5% всушност ќе можат да го сторат тоа.

Санчез: Шпанија ги исполнува своите обврски

Официјалните лица ги отфрлија тврдењата дека Шпанија не ги исполнува своите обврски кон НАТО, велејќи дека документите на алијансата го признаваат придонесот на земјата и дека Санчез доаѓа на самитот во Анкара „откако ги исполнил обврските на Шпанија“.

Шпанија, исто така, постојано ја идентификува Русија како значајна долгорочна безбедносна закана.

Во исто време, владата вели дека поддржува градење посилни европски одбранбени капацитети што би биле помалку зависни од САД, со поголеми инвестиции во европската безбедност и поблиска воена соработка, вклучително и поддршка за долгорочен развој на европска армија.

Се очекува дебатата за трошоците за одбрана да биде едно од клучните прашања на самитот на НАТО, бидејќи сојузниците се обидуваат да одговорат на растечките безбедносни предизвици, а воедно да ги балансираат домашните економски притисоци.

Шефовите на држави и влади на НАТО се состануваат во Анкара на 7 и 8 јули за Самитот на Алијансата во 2026 година, чиј домаќин е Турција. Дводневниот самит ќе се фокусира на спроведувањето на обврските за трошоци за одбрана договорени на Самитот во 2025 година, продолжување на воената поддршка за Украина и проширување на производството на одбранбената индустрија.