Истражувачи кои следеле повеќе од 600.000 луѓе откриле дека лицата кои развиле дебелина во раната зрелост имаат значително поголем ризик од прерана смрт во споредба со оние кои станале дебели подоцна во животот или воопшто не развиле дебелина.
Студијата, спроведена од научници од Универзитетот во Лунд и објавена во списанието „eClinicalMedicine“, покажува дека дебелината помеѓу 17. и 29. година е поврзана со околу 70 проценти поголем ризик од прерана смрт.
Експертите велат дека резултатите сугерираат дека времето на зголемување на телесната тежина може да биде подеднакво важно како и самата количина на добиената тежина.
Истражувачите ги анализирале промените во тежината кај учесниците помеѓу 17. и 60. година, користејќи повторени клинички мерења, а не самопроценки, што овозможило понадежно следење на долгорочните трендови отколку во многу претходни студии.
Во просек, учесниците добивале околу 0,4 килограми годишно, но оние кај кои тежината се зголемувала побрзо имале поголема веројатност да починат од болести поврзани со дебелината, вклучувајќи и болести на срцето.
Според водителката на истражувањето Тања Стокс, времето кога доаѓа до дебелеење има клучна улога.
„Најконзистентниот наод е дека дебелеењето во помлада возраст е поврзано со поголем ризик од прерана смрт“, изјави таа.
Кај возрасните, прекумерната телесна тежина или дебелината се поврзани со низа болести што го скратуваат животот, како што се дијабетес тип 2, кардиоваскуларни заболувања и најмалку 13 видови рак. Дебелината исто така ја зголемува смртноста од сите причини и ги влошува исходите од болести како COVID-19.
Едно можно објаснување е дека лицата кои порано развиваат дебелина подолго се изложени на биолошките ефекти на вишокот телесна тежина. Сепак, моделот не бил ист за сите болести. Кај жените, ризикот од рак бил сличен без разлика кога се појавило дебелеењето, што укажува дека се вклучени и други биолошки механизми.
Другата авторка на трудот, д-р Хујен Ле, наведува дека хормоналните промени, како оние поврзани со менопаузата, може да бидат еден од можните фактори.
Истражувачите нагласуваат дека резултатите прикажуваат општи трендови, а не точен индивидуален ризик.
Зголемувањето на ризикот од 70 проценти не значи дека мнозинството луѓе ќе починат прерано, туку дека постои поголем ризик на ниво на популација.
Тие заклучуваат дека резултатите дополнително го потврдуваат постоењето на средина која поттикнува дебелина, и ја нагласуваат важноста од превенција на дебелината во рана возраст.
